سه‌شنبه 08 می 12 | 07:45

آیا حماس مقاومت را ادامه خواهد داد؟

مواضع اخیر حماس طی ماه های گذشته به ویژه در جریان قیام های عربی منطقه پرسش های بسیاری را در ذهن ایجاد کرده است اینکه آیا این جنبش در حال تغییر تعامل خود با رژیم صهیونیستی است یا همچنان به گزینه مقاومت پایبند است.


رسانه های خارجی اخیرا خبری را در خروجی خود قرار داده اند مبنی بر اینکه جنبش حماس و رژیم صهیونیستی از یک ماه گذشته تاکنون با اطلاع ابومازن رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین و تحت نظارت قطر مذاکرات سازش را آغاز کرده اند.

در پی انتشار این خبر اعضای دفتر سیاسی جنبش حماس بلافاصله به این موضوع واکنش نشان داده و آن را تکذیب کردند. «عزت الرشق» یکی از این اعضا در گفتگو با روزنامه الحیات چاپ لندن در این باره می گوید: من تاکید می کنم این شایعات بی پایه و اساس است و بخشی از جار و جنجال رسانه ای محسوب می شود.

وی با بیان این مطلب افزود: انتشار چنین اخباری با هدف مخدوش کردن چهره حماس و مواضع آشکار آن صورت می گیرد و مزدوران رژیم صهیونیستی در ورای رواج چنین خبرهای کذبی قرار دارند.

الرشق خاطرنشان کرد: حماس تحت هیچ شرایطی چه به صورت آشکار و چه پنهان با دشمن جنایتکاری همچون رژیم صهیونیستی ارتباط برقرار نخواهد کرد و مقاومت تنها گزینه تعامل حماس با اسرائیل خواهد بود.

هر چند مقامات حماس اذعان دارند این خبر دروغی بیش نیست اما با توجه به مواضع اخیر این جنبش طی ماه های گذشته همچون توافق بر سر تشکیل دولت وحدت ملی به ریاست ابومازن، سکوت در برابر حملات هوایی ماه های گذشته رژیم صهیونیستی به نوارغزه بر خلاف گذشته، سفر خالد مشعل و اسماعیل هنیه به کشورهای عربی و اسلامی همچون ترکیه و مهمتر از همه موضع تامل برانگیز در قبال تحولات سوریه تغییر نوع تعامل حماس با رژیم صهیونیستی دور از ذهن به نظر نمی رسد.

«حسن هانی زاده» کارشناس مسائل خاورمیانه در این رابطه معتقد است با توجه به اینکه اساسا جنبش حماس بعد از حوادث سوریه نگرش خود را نسبت به رویدادهای منطقه به کلی تغییر داده است و سیاست های قطر و عربستان سعودی را مورد توجه قرار داد.

به نظر می رسد حماس به سمت و سویی حرکت می کند که جنبش فتح در طول ۲ دهه گذشته آغاز کرده است. تلقی رهبران حماس این است که سوریه به سرعت به سرنوشت تونس، مصر و لیبی دچار خواهد شد و لذا تصمیماتی عجولانه و غیر منطقی اتخاذ کرد و همان اشتباهاتی را تکرار کرد که رهبران جنبش فتح در سال ۱۹۹۳ مرتکب آن شدند.

این طور به ذهن می رسد که رهبران جنبش حماس تلاش می کنند تا ضمن دور ساختن جنبش فتح از صحنه سیاسی به نوعی تعامل خود را با کشورهای منطقه، آمریکا و رژیم صهیونیستی تغییر دهند و شیوه های مسالمت آمیز را برای دست یافتن به حقوق خود اتخاذ کنند.

اما به نظر می رسد با توجه به اینکه رژیم صهیونیستی تلاش می کند تا جنبش حماس را به سرنوشت جنبش حماس دچار کند رهبران حماس نخواهند توانست از رهگذر مذاکرات پشت پرده با اسرائیل تشکیل یک دولت مستقل را تضمین کنند.

«حسن لاسجردی» دیگر کارشناس مسائل بین الملل نیز در این رابطه می گوید: به نظر می رسد تحت تاثیر فضای انقلاب های مردمی در خاورمیانه، گروه های سیاسی و مردمی تغییرات را حس کردند و تلاش می کنند در فضای تغییرات خود را حفظ کنند.

در مورد جنبش حماس و گروه های مقاومت به نظر می رسد فضای اختیار عمل و بازیگری بیشتری برای گروه ها فراهم شده است و قیام های مردمی در راستای آرمان های منطقه است تا منافع قدرت های خارجی

وی افزود: من معتقدم جنبش حماس اکنون در یک وضعیت برزخی قرار دارد چرا که از یک طرف یک پتانسیل بسیار وسیع حمایت های مردمی و در بطن جوامع در کشورهای عربی به ویژه مصر، سوریه و اردن دریافت کرده است و از سوی دیگر احساس می کند که جبهه رقیب یعنی رژیم صهیونیستی در شرایط بسیار سختی بسر می برد لذا پتانسیل ذخیره شده حماس توسط کشورهای رقیب مثل اسرائیل و برخی کشورهای خلاف مقاومت مثل عربستان و کشورهای غربی که قبلا حبس شده بود در شرایط فعلی آزاد شده است.

لاسجردی خاطرنشان کرد: جنبش حماس در شرایط فعلی ۲ گزینه فرا روی خود دارد: ۱- تداوم مقاومت با انرژی مضاعف برگرفته از بیداری ملت های منطقه ۲- همراهی های سیاسی با کشورهای سنتی منطقه برای برعهده گرفتن نقش سیاسی رسمی

علیرغم مواردی که درباره تغییر تعامل جنبش حماس با رژیم صهیونیستی در بالا ذکر شد اما با این حال نمی توان به طور قطع درباره اینکه کدام گزینه درباره حماس قطعیت پیدا خواهد کرد نظر داد چرا که انتخاب هر یک از این ۲ راه به شرایط سیاسی کشورهای مهم جهان عرب همچون مصر و نتایج انتخابات ریاست جمهوری این کشور بستگی دارد.

به عنوان مثال اگر گروه اخوان المسلمین مصر در انتخابات ریاست جمهوری این کشور پیروز شود به طور حتم جنبش حماس می تواند به گزینه اول بیشتر از گزینه دوم تکیه کند. افزایش احساسات ضد اسرائیلی، اندیشه های اخوان المسلمین، انفجار در خط لوله گاز مصر به فلسطین اشغالی و از همه مهمتر اخراج سفیر تل آویو از قاهره از نشانه های تحقق گزینه دوم در صورت پیروزی اخوان المسلمین در انتخابات مصر به شمار می رود.

اما در صورتی که جریان میانه رو مثل «عمرو موسی» پیروز انتخابات مصر باشند فشار مصر و عربستان سعودی بر مقاومت بیشتر خواهد شد چرا که این کشورها خواستار تحقق گزینه دوم خواهند شد.

به عبارت دیگر نتایج انتخابات ریاست جمهوری مصر سرنوشت مواضع حماس مبنی بر اینکه این جنبش همچون گذشته دنباله رو مقاومت خواهد بود یا نحوه تعامل خود را با رژیم صهیونیستی تغییر خواهد داد و راهکارهای سیاسی را جایگزین مقاومت می کند تعیین خواهد کرد.

ثبت نظر

نام:
رایانامه: (اختیاری)

متن: