سه‌شنبه 12 نوامبر 13 | 12:00

جنگ اقتصادی قدرت اقتصادی می خواهد

راهبرد اصولی در مواجهه با آمریکا در این جنگ نیمه‌سخت، به دست آوردن قدرت نیمه سخت است. به عبارت دیگر ما باید بتوانیم قدرت اقتصادی خود را افزایش دهیم. اولین گام نیز کاهش آسیب‌پذیری اقتصاد است.


۱economic-jahad– در دسته‌بندی قدرت، قدرت به سه دسته سخت (نظامی)، نیمه سخت (اقتصادی) و نرم (فرهنگی) تقسیم می‌شود. بر اساس همین تقسیم‌بندی نیز جنگ‌ها را از هم متمایز می‌کنند. جنگ سخت (جنگ نظامی)، جنگ نیمه سخت (جنگ اقتصادی و فناوری) و جنگ نرم (جنگ فرهنگی). به عبارت دیگر نوع جنگ را نوع قدرتی که در آن جنگ استفاده می‌شود، تعیین می‌کند. اهمیت شناخت نوع قدرت و نوع جنگ به این دلیل است که معمولا قدرت‌های نوع دیگر در آن جنگ کاربرد زیادی نخواهند داشت. مثلا در جنگ نظامی قدرت نظامی اهمیت دارد و اثر اصلی را دارد، و برای همین کسی در جنگ نظامی اولویت خود را به استفاده از انواع دیگر قدرت نمی‌دهد.

۲- تحریم‌های اعمال شده علیه جمهوری اسلامی ایران، یک نوع جنگ اقتصادی است که چند سال است کشور درگیر آن شده است. بر اساس آنچه در ابتدا گفته شد، نوع قدرت استفاده شده در این جنگ قدرت اقتصادی یا همان قدرت نیمه سخت است. پس نباید این جنگ را با جنگ سخت و جنگ نرم اشتباه گرفت. قدرت غالب قدرت نیمه سخت است و معنای آن این است که برای مقابله در این جنگ باید به قدرت نیمه سخت مجهز بود.

رهبر انقلاب در یکی از بیاناتشان تاکید کردند باید ابزار و سلاح دشمن را شناخت و ضد آن را تولید کرد. یک معنای این صحبت این است که متوجه باشیم دشمن از چه نوع قدرتی دارد استفاده می‌کند و ما نیز در مقابل آن از همان نوع قدرت استفاده کنیم.

یکی از نمونه‌های درست تشخیص ندادن این موضوع را می‌توان واکنش دولت دهم در مواجهه با تحریم نفتی ایران دانست. در آن زمان بعد از آنکه زمزمه تحریم نفت ایران توسط کشورهای غربی مطرح شد، معاون اول وقت در واکنش به این اخبار گفت که در صورت اعمال تحریم، ایران تنگه هرمز را خواهد بست. بستن تنگه هرمز یک اقدام نظامی است و از نوع اعمال قدرت سخت است در صورتیکه تحریم نفت یک اقدام از نوع قدرت نیمه سخت است. این به معنای عدم برابری کنش با واکنش است. طبیعی است که این نوع واکنش محکوم به شکست است و در نتیجه شاهد بودیم که تحریم نفت انجام شد و البته اتفاقی در تنگه هرمز نیفتاد. معنای دیگر این نوع برخورد آن است که ما قبول می‌کنیم در حوزه قدرت نیمه سخت توانایی لازم را نداریم و ضعف داریم و نمی‌توانیم اقدام متقابل انجام دهیم در نتیجه به قدرت سخت متوسل می‌شویم.

۳- در گفتگوهای اخیر میان ایران و ۵+۱ بحث اصلی بر سر کاهش این جنگ اقتصادی است. داشته ایران فناوری‌ هسته‌ای و دست آوردهایی است که در چند سال اخیر به دست آورده مانند غنی‌سازی ۲۰ درصد، فردو و … طرف مقابل هم داشته‌هایش تحریم‌های اعمال کرده بر ایران که مهمترین آنها تحریم‌های بانکی و سوئیفت و تحریم‌ نفت ایران است. چرا غرب توانسته ایران را در مسیری قرار دهد که داشته‌های فناورانه خود را مقابل اقدامات اقتصادی آنها قرار دهد؟ جوابش روشن است زیرا ایران در حوزه اقتصادی قدرت‌مند نیست و ضربه‌پذیر بوده است. به عبارت دیگر به دلیل آنکه ما نتوانستیم قدرت لازم در اقتصاد را تولید کنیم، در حال مذاکره برای تبادل میان دو حوزه مختلف و البته نابرابر هستیم. اگر ما داشته‌هایی از قدرت نیمه‌سخت در اختیار داشتیم، دیگر نیازی به این کار نبود و البته دیگر تحریمی معنا نداشت. سئوال مهم در اینجا این است که آیا داشته‌های فناورانه ما با آنچه که آنها ما را تحریم کردند، ارزش برابری دارد که بتوان با یکدیگر معامله کرد؟

۴- تجربه تعامل ایران با آمریکا و نیز تعامل آمریکا با دیگر کشورها همچون کره شمالی و کوبا، نشان داده است که تنها راه تعامل عزت‌مندانه با آمریکا، مقاومت و مقابله به مثل با آن است. در غیر این صورت آمریکا هیچ‌گاه دندان طمع خود را نمی‌کشد و همیشه به دنبال تضییع حقوق دیگران و افزایش منافع خودش است. در نتیجه راهبرد اصولی در مواجهه با آمریکا در این جنگ نیمه‌سخت، به دست آوردن قدرت نیمه سخت است. به عبارت دیگر ما باید بتوانیم قدرت اقتصادی خود را افزایش دهیم. اولین گام نیز کاهش آسیب‌پذیری اقتصاد است. اقتصاد ایران به دلیل وابستگی‌های بسیاری که به پول نفت و نظام جهانی دارد ضربه‌پذیر بوده و دشمنان هم از همین طریق فشار را وارد کرده‌اند و در برخی جاها نیز به نتیجه رسیده‌اند. باید توجه داشته باشیم که دلیل اثرگذاری تحریم‌ها، تحریم‌ها نبوده است بلکه ضعف درونی ما بوده است. تا این ضعف درونی در اقتصاد برطرف نشود همیشه باید نگران تهاجم اقتصادی دشمنان باشیم. شاید الان داشته‌های فناوری داشته باشیم که در این معامله ارایه بدهیم، اما بعدا چه؟ آیا دشمن دست از سر ما برمی‌دارد؟ راهی نیست جز اینکه توان خودمان را برای تقویت و استحکام ساخت درونی قدرت با اولویت اقتصاد، جمع کنیم و تلاش کنیم تا هرچه سریعتر اقتصاد مقاومتی در کشور پیاده شود.

ثبت نظر

نام:
رایانامه: (اختیاری)

متن: