پنج شنبه ۲۵ اردیبهشت ۱۳۹۹
دوشنبه ۰۱ فروردین ۹۰ | ۱۴:۰۰

گزارشی از فراز و نشیب‌های اصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد در سال ۸۹

اصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد در سال ۸۹ فراز نشیب‌های زیاد و موضع گیری‌ها متفاوتی در پی داشت. از اصلاح اولیه اساسنامه دانشگاه آزاد در شورای عالی انقلاب فرهنگی تا شکایت هئیت موسس این دانشگاه به دادگاه و مصوبه جنجالی مجلس!


نوروزنامه تریبون مستضعفیناصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد در سال ۸۹ فراز نشیب‌های زیاد و موضع گیری‌ها متفاوتی در پی داشت.


اصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد و ابلاغ آن توسط رئیس جمهور
نخستین جلسه شورای عالی انقلاب فرهنگی در سال همت مضاعف و کار مضاعف سه شنبه ۲۴ فروردین برگزار شد. تصویب آخرین پیشنهاد‌های اصلاحی اعضای شورا در خصوص بازنگری در اساسنامه دانشگاه آزاد اسلامی یکی از مصوبات جلسه شورا بود. اساسنامه اصلاح و اجرایی شدن آن منوط به ابلاغ آن توسط رئیس جمهور به عنوان رئیس شورای انقلاب فرهنگی شد و سرانجام محمود احمدی‌نژاد روز یکشنبه ۵ اردیبهشت ۸۹ اساسنامه دانشگاه آزاد را برای اجرا ابلاغ کرد.+

هیئت موسس دانشگاه آزاد اساسنامه را مغایر با «شرع» و «قانون اساسی» دانست
در پی ابلاغ اساسنامه جدید و اصلاح شده دانشگاه آزاد از سوی احمدی‌نژاد رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی به مسئولان این دانشگاه، هیئت موسس دانشگاه آزاد به ریاست آیت الله هاشمی رفسنجانی در هفته دوم اردیبهشت تشکیل جلسه داد و این اساسنامه را مغایر با «شرع» و «قانون اساسی» دانست +

موضع گیری‌ها در مورد نظر هئیت موسس دانشگاه آزاد
حسین کچوئیان عضو شورایعالی انقلاب فرهنگی، در خصوص اعلام نظر هیئت موسس دانشگاه آزاد مبنی بر اینکه اساسنامه جدید دانشگاه آزاد (مصوبه شورایعالی انقلاب فرهنگی) شرعی و قانونی نیست، اظهار داشت: ظاهرا مسئولان دانشگاه آزاد موقعیت خود را اشتباه گرفته‌ و در مقام شورای نگهبان و نهادهای فوق قانونی قرار گرفته‌اند. این در حالی است که شورای‌عالی انقلاب فرهنگی، یک نهاد عالی است که توسط حضرت امام (ره) پایه‌گذاری شده و علاوه بر شخصیت‌های حقیقی بارز حوزوی و دانشگاهی، مسئولان حقوقی ارشد کشور از جمله سران سه قوه درآن عضویت دارند. +

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز درباره اظهارنظر هیئت مؤسس دانشگاه آزاد مبنی بر مغایرت اساسنامه جدید این دانشگاه با شرع و قانون، ضمن رد این مسئله گفت: این اساسنامه همچون سایر مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی اجرایی خواهد شد.

مخبر دزفولی با با بیان اینکه نزدیک به ۴۰ ماه این مصوبه در شورای عالی انقلاب فرهنگی مورد بحث و تبادل نظر قرار داشت، خاطرنشان کرد: برخی از اعضای هیئت موسس دانشگاه آزاد و افراد دانشگاهی در این خصوص اظهار نظر و مشارکت کرده‌اند و یک فرآیند طبیعی طی شده است و این مصوبه نیز مانند دیگر مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی به شمار می‌رود و ان‌شاء‌الله حتما به آن عمل خواهد شد. +

اما باهنر عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی اصلاح اساسنامه دانشگاه ‌آزاد را افراطی دانست و اعلام کرد: نحوه اصلاح اساسنامه با فلسفه دانشگاه آزاد مغایرت دارد. +

نامه هاشمی رفسنجانی به رهبر انقلاب در مورد اصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد
موضع گیری‌ها در خصوص اساسنامه جدید دانشگاه ادامه داشت تا اینکه محمدیان رئیس نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه خبر از نامه هاشمی رفسنجانی به رهبر انقلاب جهت مخالفت با رسیدگی شورای عالی انقلاب فرهنگی به وضع دانشگاه آزاد داد. +
محمدیان همچنین راجع به محتوای نامه چنین گفت: مضمون نامه این است که شورا از نظر قانونی حق ورود به این بحث را ندارد. وی ادامه داد که این نامه از طرف مقام معظم رهبری به بخش حقوقی ارجاع شد که: «آیا شبهه‌ای که مطرح شده درباره حق ورود شورا به اصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد درست است یا نه؟ در این باره کار کار‌شناسی شود»

نظر شورای حقوقی رهبری درباره اصلاح اساسنامه
کار کار‌شناسی حقوقی که انجام گرفت، نتیجه این شد که شورا حق ورود به بحث اصلاح اساسنامه را دارد. پاسخ همین نظر حقوقی به سئوال آقای هاشمی به اطلاع ایشان هم رسید.

***

وقف اموال دانشگاه آزاد توسط هئیت موسس!
از طرفی وقف اموال دانشگاه آزاد طی بیانیه‌ای در  ۸۸/۶/۷ از سوی هیئت موسس دانشگاه از جمله مسائلی بود که در این مدت اخیر حساسیت‌ها و مخالفتهای زیادی را در بین مسئولین و تشکلهای دانشجویی ایجاد کرد. +

اما هیئت موسس در حرکتی دیگر برای رهایی از مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی دست به دامن مجلس شد و برخی از نمایندگان به مخالفت با این طرح پرداختند و در ‌‌نهایت معاون پارلمانی دانشگاه آزاد ازارسال نامه توسط لاریجانی به دفتر مقام معظم رهبری درباره اساسنامه دانشگاه آزاد خبر داد. وی درباره محتوای این نامه نیز اظهار داشت: آقای لاریجانی در این نامه خاطرنشان کرده است که جمع کثیری از نمایندگان مجلس شورای اسلامی نسبت به مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی مبنی بر اصلاح اساسنامه دانشگاه آزاد اعتراض دارند. +

با حمایت عباسپور رئیس کمسیون آموزش مجلس نمایندگان در جلسه علنی روز یکشنبه ۳۰ خرداد ۸۹ جزئیات طرح حمایت تغییر و تقویت موسسات و مراکز آموزش عالی غیر دولتی را بررسی و تصویب کردند. +

مصوبه مجلس در مورد اساسنامه و وقف دانشگاه آزاد
بر اساس مصوبه مجلس، اساسنامه دانشگاه و مراکز آموزش عالی غیر دولتی به پیشنهاد هیئت موسس و حسب مورد به تصویب شورای گسترش وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فن آوری یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تایید شورای عالی انقلاب فرهنگی صورت خواهد گرفت. مجلس مقرر کرد فرایند اداری تصویب فوق در صورت آماده بودن مدارک نباید بیش از ۳ ماه به طول بینجامد.

بر اساس مصوبه دیگر مجلس مقرر شد اساسنامه اولیه دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی غیر دولتی که فعالیت خود را با آن آغاز کرده و به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسیده است همچنان معتبر بوده هر گونه تغییر در آن با پیشنهاد هیئت مؤسس و تایید شورای عالی انقلاب فرهنگی صورت گیرد. همه مصوبات وضع شده مغایر با این تبصره لغو می‌شود. نمایندگان ملت در ادامه مصوب کردند وقف اموال مراکز آموزش عالی و غیر دولتی، غیر انتفاعی و سایر موسسات غیر دولتی غیر آموزشی که هیئت موسس یا هیئت امنای آن‌ها حق تصور مالکانه نسبت به آن را دارند و تا تاریخ تصویب این قانون صیغه وقف آنجاری شده است و یا در آنجاری شود معتبر است.
بر اساس مصوبه مجلس نوع وقف در این بند از نوع وقف عام است.

رفتار عجیب لاریجانی و نقض آشکار رهبری در جلسه مجلس!
از طرفی به رای گذاشتن مصوبه شورا از سوی رئیس مجلس نقض آشکاربیان رهبری در عدم دخالت مجلس در مصوبه شورای عالی انقلاب بود که با اعتراض نمایندگان مجلس روبرو شد و از آن بعنوان یکشنبه سیاه مجلس نامبرده شد. در عین حال کمسیون اصل نود هئیت رئیسه را مقصر این ماجرا عنوان کرد.

اعتراض دانشجویان به مصوبه مجلس و رفتار علی لاریجانی
دو روز بعد از لغو مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی و موافقت با وقف اموال دانشگاه آزاد از سوی مجلس نمایندگان، اعضای شورای مرکزی اتحادیه‌ها و تشکل‌های دانشجویی دانشگاه‌های تهران و برخی شهرستان‌ها در اعتراض به مصوبه مجلس در مقابل در اصلی مجلس شورای اسلامی تجمع کردند و اعتراض خود را نسبت به تصویب این طرح اعلام کردند. +

سابقه تصمیم عدم دخالت مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی
سابقه تصمیم عدم دخالت مجلس و شورا در مصوبه‌ها به زمان امام (ره) بر می‌گردد به این ترتیب که وظایف و اختیارات شورای عالی انقلاب فرهنگی و همچنین جایگاه حقوقی مصوبات آن در بعضی موارد مورد اختلاف نظر واقع می‌شد، پس از تشکیل شورای عالی انقلاب فرهنگی در سال ۱۳۶۳، حضرت آیت‌الله خامنه‌ا‌ی (رئیس جمهور وقت) در بهمن ماه سال ۶۳ طی استفساری (نامه شماره ۹۷۱۸/۱ مورخ ۱۳۶۳/۱۱/۲۹) از حضرت امام (ره) این چنین مرقوم کردند: +

محضر مبارک رهبر انقلاب حضرت آیت‌الله‌العظمی امام خمینی (مد‌ظله‌العالی)،
شورای عالی انقلاب فرهنگی برای تأمین اهداف و دستوراتی که در حکم حضرت‌عالی بدان تصریح شده، ناچار است، ضوابط و قواعدی وضع کند. همکاری و دخالت قوه قضائیه در موارد لزوم، منوط به آن است که مصوبات این شورا دارای اعتباری در حد قانون باشد. مستدعی است، نظر شریف در این‌باره را ابلاغ فرمایید.
سید علی خامنه‌ای، رییس جمهوری اسلامی ایران.

حضرت امام خمینی در پاسخ به نامه مزبور چنین فرموده‌اند:
بسمه تعالی، ضوابط و قواعدی را که شورای محترم عالی انقلاب فرهنگی وضع می‌نمایند باید ترتیب آثار داده شود.
روح‌الله الموسوی الخمینی
۶ اسفند ۱۳۶۳

بدین ترتیب شورای عالی انقلاب فرهنگی حسب وظایف و اختیارات تعریف شده، فصل جدیدی از برنامه‌ها را آغاز کرد.

حضرت آیت الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب نیز در تاریخ ۷۵/۹/۲۰ درباره لازم الاجرا بودن مصوبات شورا فرمودند: به صورتی نباشد که اینجا یک عده از افراد متفکر صاحب منزلت فرهنگی و اجتماعی و غیره بنشینند و چیزی را تصمیم گیری بکنند، بعد ناگهان مثلا مجلس در حاشیه یک مصوبه، همه آن‌ها را نقض کند و بی‌نتیجه شود این مصلحت نیست. +

شکایت قضایی دانشگاه آزاد برای دستور توقف اجرای اساسنامه دانشگاه آزاد و حکم عجیب قاضی!
همزمان هیئت موسس دانشگاه آزاد برای فشار بیشتر به شورای عالی انقلاب فرهنگی شکایت قضائی نیز به عمل آورد که شعبه ۲۹ دادگاه عمومی تهران به طور موقت دستور توقف اجرای اساسنامه جدید مصوب شورا را صادر کرد که این اقدام با بهت و تعجب محافل سیاسی از جمله مسئولان ارشد قضائی روبرو شد که این حکم نیز با استفاده از اختیارات ماده ۱۸ ریاست قوه از سوی رئیس قوه قضائیه لغو شد. +

نظر شورای نگهبان در مورد مصوبه مجلس
مدتی بعد شورای نگهبان با بررسی مصوبه مجلس درباره وقف دانشگاه آزاد آن را مغایر وقف اصل ۵۷ قانون اساسی دانست. +

دستور رهبری برای تشکیل هئیتی برای بررسی امکان شرعی و قانونی وقف دانشگاه آزاد
برای بررسی مسئله بحث برانگیز وقف دانشگاه آزاد باعث شد تا رهبر انقلاب هیأتی را برای بررسی امکان شرعی و قانونی وقف دانشگاه آزاد تعیین کردند. هیأت مذکور متشکل از متخصصین فقهی و حقوقی بود که مقرر شد که تصمیم نهایی درباره دانشگاه آزاد و چالش میان هیئت مؤسس دانشگاه. و شورای عالی انقلاب فرهنگی به نظر آن‌ها موکول شود.
در نتیجه هیئت فقهی و حقوقی وقف دانشگاه آزاد را غیر قانونی و خلاف شرع دانست. رهبر انقلاب نیز طی نامه‌ای به شرح زیر به هاشمی رئیس هیئت موسس دانشگاه آزاد و احمدی‌نژاد رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی نتیجه را رسما اعلام کردند. +

بسم الله الرحمن الرحیم
در پی مأموریت به دو هیئت فقهی و حقوقی برای بررسی عمیق و همه جانبه درباره وقف اموال دانشگاه آزاد اسلامی، مجموعه بحث‌ها و تدقیق در ادله مختلف به این نتیجه قطعی منتهی شد که وقف مزبور دارای اشکالات اساسی فقهی و حقوقی است از جمله، هم به لحاظ مشروعیت وقف مذکور و هم از جهت صلاحیت هیئت محترم موسس در انشاء این وقف. همچنان که مشکل اساسی تحقق قبول مقام ذی‌صلاح نیز مطرح است، بنابراین وقف مزبور از لحاظ فقهی و حقوقی صحیح نیست.

ضمناً با توجه به ماهیت غیرخصوصی و غیردولتی دانشگاه آزاد اسلامی، لازم است بندهای ۵ و ۱۰ مصوبه جدید شورای عالی انقلاب فرهنگی در مورد اساسنامه آن دانشگاه مورد بررسی مجدد قرار گرفته و اصلاح شود.
مراتب به جناب آقای هاشمی رفسنجانی ریاست محترم هیئت موسس و جناب آقای احمدی‌نژاد ریاست محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی ابلاغ شود.

سیدعلی خامنه‌ای
۸۹/۷/۱۸

بندهای ۵ و ۱۰ اساسنامه جدید دانشگاه آزاد
بندهای ۵ و ۱۰ اساسنامه جدید دانشگاه آزاد که باید مورد بررسی مجدد شورای عالی انقلاب فرهنگی قرار بگیرد، به شرح ذیل است: ۱۶

ماده۵ ـ دانشگاه مؤسسه‌ای است عمومی و غیردولتی و اموال آن بعنوان اموال عمومی محسوب می‌شود. هیچ یک از اعضای هیأت مؤسس، هیأت امناء، مدیران و دیگر ارکان و مسئولین دانشگاه هیچ گونه حق مالکیت و حق انتفاع شخصی از اموال مزبور را ندارند و اموال و منافع مزبور منحصراً با رعایت مفاد این اساسنامه و مقررات حاکم و با رعایت مصلحت دانشگاه، صرف هزینه‌ها و پیشرفت و توسعة فعالیت‌های دانشگاه خواهد شد.

ماده۱۰ـ اعضاء هیئت امناء عبارتند از:
۱ـ پنج نفر از اعضاء هیئت علمی تمام وقت دانشگاه‌ها در مرتبه دانشیاری و یا بالا‌تر به پیشنهاد و تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی.
۲ـ چهار نفر از اعضای هیئت مؤسس که حتماً یک نفر از آن‌ها روحانی باشد.
۳ـ وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و یا نمایندگان آن‌ها.
۴ـ رئیس نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها یا معاون وی.
۵ ـ رئیس دانشگاه (دبیر هیئت امناء).
تبصره۱ـ مدت عضویت هیئت امناء چهار سال بوده و در اولین جلسه از بین اعضاء یک نفر به ریاست هیئت انتخاب می‌شود.
تبصره۲ـ در صورت استعفاء هر یک از اعضاء هیئت امناء یا فوت یا برکناری یا ناتوانی و یا هر علت دیگر، جایگزین او طبق مقررات این اساسنامه و برای باقیمانده مدت دوره انتخاب خواهد شد.
تبصره۳ـ احکام اعضاء هیئت امناء با امضاء رئیس هیأت مؤسس صادر خواهد شد.

اصلاح بندهای ۵ و ۱۰ اساسنامه جدید دانشگاه آزاد
در جلسه سه‌شنبه ۲۶ بهمن شورای عالی انقلاب فرهنگی که به ریاست محمود احمدی‌نژاد برگزار شد، پس از بحث‌ها و بررسی‌هایی که در زمینه اصلاح بند ۱ ماده ۱۰ اساسنامه دانشگاه آزاد صورت گرفته بود، این بند اساسنامه تغییر و در نهایت قسمت های یک و دو این بند به صورت زیر اصلاح شد:

۱- سه نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه‌ها با مرتبه علمی دانشیار و یا بالا‌تر که هیچ‌گونه سمت مدیریتی و حکومتی از جمله عضویت در مجامع و شوراهای دولتی و حکومتی نداشته باشند به انتخاب اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی
۲- سه نفر از اعضای هیئت مؤسس دانشگاه آزاد که یکی از آن‌ها حتماً باید روحانی باشد.

پایان جنجال تغییر در اساسنامه دانشگاه آزاد
در کنار تمام تغییراتی که در اساسنامه دانشگاه آزاد ایحاد شده تا هر گونه شائبه دولتی و حکومتی و یا شخصی و خصوصی شدن ترکیب اعضای هیئت امنای دانشگاه آزاد برطرف شود، نکته جالب توجه فرصت ۲ هفته‌ای شورای عالی انقلاب فرهنگی به هیئت موسس دانشگاه آزاد برای معرفی اعضای پیشنهادی خود برای هیئت امنای این دانشگاه است که هنوز این انتخاب صورت نگرفته است.

ثبت نظر

نام:
رایانامه: (اختیاری)

متن: