دوشنبه 30 می 11 | 10:34

آیا اعتراضات مردم اسپانیا صرفاً اقتصادی است؟

محمدرضا عرفانیان

در شعارهای عمومی جنبش مردم اسپانیا این جملات خطاب به سیاست‏مداران این کشور بر روی پارچه نوشته‏ها در همه جای شهر به چشم می‏خورد: «شما نمایندگان ما نیستید». «فرقی نمی‏کند چه کسی را انتخاب کنی، همه سرت کلاه می‏گذارند»، «به ما احترام نمی‏گذارند، دولت به ما خیانت می‏کند»، «این دمکراسی نیست»، «صلح اجتماعی در حال اتمام است».


محمدرضا عرفانیان- اسپانیا طی هفته‏های گذاشته دستخوش تحولات گسترده‏ی سیاسی بود. اعتراض‏های مردمی در اندک زمانی سراسر این کشور را فراگرفت و مناسبات سیاسی اسپانیا را پس از سه دهه به کلی برهم زد.

تظاهرات‏ کنندگان تحت عنوان «جنبش ناراضیان» به خیابان‏ها ریختند، در میدان اصلی شهر و روبروی مراکز اصلی چادر برافراشتند و در خیابان‏ها ماندند و به منزل نرفتند تا این‏که در انتخابات شوراهای محلی، پس از 22 سال، طعم تلخ شکست را نصیب حزب سوسیالیست حاکم بر این کشور کردند.

براساس نتایج انتخابات اخیر، حزب سوسیالیست، قدرت خود را در 11 ایالت از مجموع 13 ایالت اسپانیا از دست داد. این وضعیت یک پیروزی بزرگ برای حزب راست‏گرای «مردم» بود.

گرچه رسانه‏های اسپانیا و دیگر کشورهای غربی هم‏چنان تلاش می‏کنند خاستگاه حرکت مردمی در اسپانیا را مسائل اقتصادی معرفی کنند ولی این همه‏ی ابعاد ماجرا نیست.

در تحلیل‏های خبری از اسپانیا، همواره براین نکته تأکید شده که این کشور با رکود اقتصادی شدید، خیل بی‏کاران و کسری بودجه مواجه است. این حقایق اقتصادی در مورد اسپانیا کاملاً صادق است و تردیدی در آن نیست. مردم اسپانیا نیز به طور قطع از وضعیت اقتصادی این کشور راضی نیستند ولی جنبه‏ی اقتصادی یکی از ابعاد مهم خیزش مردم اسپانیا محسوب می‏شود و این حرکت مردمی قطعاً دارای ابعاد دیگری هم است، عمدتاً تحلیل‏های سیاسی و خبری در مسائل اسپانیا مغفول مانده است.

در شعارهای عمومی جنبش مردم اسپانیا این جملات خطاب به سیاست‏مداران این کشور بر روی پارچه نوشته‏ها در همه جای شهر به چشم می‏خورد: «شما نمایندگان ما نیستید». «فرقی نمی‏کند چه کسی را انتخاب کنی، همه سرت کلاه می‏گذارند»، «به ما احترام نمی‏گذارند، دولت به ما خیانت می‏کند»، «این دموکراسی نیست»، «صلح اجتماعی در حال اتمام است».

این جملات به خوبی نشان می‏دهد که جنبش اخیر مردم اسپانیا صرفاًً بر محور اقتصاد نیست؛ اگرچه مسائل اقتصادی یکی از ابعاد مهم آن است. روشن است که مردم اسپانیا از دست سیاست‏مداران خود به ستوه آمده‏اند و آنان را نمایندگان واقعی خود نمی‏دانند. مردم اسپانیا با حرکت اخیر خود به وضوح نشان دادند که ساختار سیاسی کنونی این کشور را به هیچ روی بر پایه دمکراسی نمی‏دانند و نسبت به این سیاست‏ها انتقادات جدی دارند.

آن‏چه در اسپانیا تحت عنوان جنبش ناراضیان روی داد به واقع حکایت از بروز یک بحران شدید در اروپا است.

از دیدگاه ناظران سیاسی و کارشناسان، «بی‏اعتمادی شهروندان غربی به سیاست‏مداران» و «عدم انطباق سیاست‏های جاری در کشورهای غربی با اصول دمکراسی» دو محور عمده‏ای است که سبب شده شهروندان اسپانیا و برخی کشورهای دیگر اروپایی در برابر آن بپاخیزند و واکنش جدی نشان دهند.

شهروندان اروپا مدت‏هاست که به وضوح شاهد دوگانگی در رفتار سیاست‏مداران خود هستند. سیاست‏مدارانی که از یک سو داعیه‏ی دمکراسی دارند و از سوی دیگر در لشکرکشی به کشورهای مختلف جهان مشارکت می‏کنند.

بی‏اعتمادی شهروندان اروپایی به سیاست‏مداران مختص اسپانیا نیست و این ویژگی در بیشتر کشورهای اروپایی نظیر فرانسه، آلمان، پرتغال و … آشکارا به چشم می‏خورد.

سیاست‏های نادرست دولت‏های غربی در مواجه با مسائل مختلف محلی و بین‏المللی موجب شده که شهروندان این کشورها، روند اداره امور خود را منطبق با اصول دمکراسی ندانند و نسبت به آن انتقاد جدی داشته باشند.

ادامه این روند موجب خواهد شد که غرب با بحران جدی در هویت سیاسی خود مواجه شود و آن‏چه به نام دمکراسی در آن تبلیغ می‏شود به چالش کشیده شود.

اخیراً امواج این خیزش مردمی از مرزهای اسپانیا عبور کرده و به فرانسه نیز رسیده است. تظاهرات گروه‏هایی از جوانان فرانسوی طی روزهای گذشته که به بهانه‏های مختلف در این کشور برگزار شد حکایت از آن دارد که اروپا به زودی شاهد دگرگونی‏های سیاسی عمده‏ای خواهد شد.

آن‏چه که طی هفته‏های گذشته در اسپانیا روی داد، بی‏اختیار، ذهن را به حوادث این کشور و اروپا در گذشته‏ای دور پیوند می‏دهد؛ زمانی که اسلام در ابتدای قرن هشتم میلادی به اسپانیا رسید و تا مرزهای فرانسه پیش رفت.*

ثبت نظر

نام:
رایانامه: (اختیاری)

متن: